Tiêu điểm

Những khám phá khoa học ấn tượng nhất năm 2010


Vietnamnet--Việc Mặt trăng đang ngày càng teo lại cho tới chất gel mới chống virus HIV cho phụ nữ, ... là những khám phá khoa học ấn tượng nhất trong năm 2010 theo bình chọn của Tân Hoa xã.

1. Mặt Trăng đang ngày càng teo lại

Các hình ảnh cực nét mới nhất từ vệ tinh Lunar Reconnaissance Orbiter của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) cho thấy Mặt trăng đang ngày càng co lại. Cụ thể, các tấm ảnh chụp được cho thấy có sự tồn tại những ngấn nứt trên bề mặt của Mặt Trăng. Đó là những vết nứt bị xô chờm lên nhau, chủ yếu có vị trí ở trong nhưng vùng địa hình có độ cao trung bình xung quanh Mặt trăng - dấu hiệu cho thấy Mặt trăng đang thu nhỏ kích thước. Theo tính toán của các nhà nghiên cứu thì gần đây chu vi của Mặt Trăng đã bị co lại chừng 100m. Các nhà khoa học của NASA cho rằng nguyên nhân khiến vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái Đất có dấu hiệu bị thu nhỏ là do trong lòng của nó đang bị lạnh đi.

2. Siêu vật liệu tàng hình Metaflex

Một nhóm nhà khoa học thuộc Đại học Andrews của Scotland đã chế tạo thành công vật liệu để tạo các loại sợi vải có thể chuyển hướng ánh sáng, tiến đến sản xuất ra những chiếc áo tàng hình. Loại vật liệu đặc biệt này có tên là Metaflex, tương tác với ánh sáng có bước sóng khoảng 620 nano mét.

Metaflex tạo nên sự đột phá so với những vật liệu có tính năng tương tự được tạo ra trước đó vì có thể sử dụng trên bề mặt mềm dẻo, có hình dạng linh hoạt. Đặc tính này khiến Metaflex có thể được sử dụng để tạo nên những chiếc áo tàng hình bằng cách xếp chồng nhiều lớp vật liệu này lên nhau.

3. Lần đầu tiên quan sát được sự ra đời của hố đen


Các nhà thiên văn học xác nhận, ánh sáng từ một siêu tân tinh do một nhà thiên văn học nghiệp dư nhìn thấy năm 1979 có thể bị che khuất bởi một hố đen đang hình thành sau vụ nổ của một ngôi sao lớn. Các thiết bị hiện đại trong đó có tháp quan sát tia X Chandra của NASA đã theo dõi một siêu tân tinh nằm cách Trái đất 50 triệu năm ánh sáng trong một thời gian dài, từ năm 1995 đến năm 2007. Kết quả quan sát này đã cung cấp cho các nhà khoa học bằng chứng về một hố đen ẩn sau ánh sáng phát ra từ vụ nổ này đang hút các vật chất vào trong.

4. Phát hiện thiên hà già nhất


Kính thiên văn Hubble mới, với một camera tầm rộng gắn kèm, đã bắt được hình ảnh của thiên hà chưa từng được biết đến này. Các nhà khoa học cho rằng những thiên hà này đã được tạo ra cách đây 600 triệu năm sau vụ nổ Big Bang và cách xa Trái đất đến 13 tỉ năm ánh sáng.

Kính thiên văn Hubble là một sản phẩm kết hợp giữa NASA và cơ quan vũ trụ châu Âu. Đây là một trong những kính thiên văn hiện đại nhất hiện nay. Hubble có thể vươn xa hơn đến những thiên hà khác trong vũ trụ mà trước giờ chưa kính thiên văn nào thực hiện được.

5.  Máy gia tốc LHC mô phỏng thành công vụ nổ Big Bang

Ngày 30/3/2010, các nhà khoa học làm việc trong dự án Máy gia tốc hạt lớn (LHC) đã lần đầu tiên tạo thành công các vụ nổ lớn ở mức độ vi mô để mô phỏng vụ nổ "Big Bang” tạo thành vũ trụ cách đây gần 14 tỷ năm nhằm khám phá những bí mật của vũ trụ.  Các nhà khoa học đã cho hai dòng hạt proton, một loại hạt cơ bản trong hạt nhân nguyên tử, đâm xuyên vào nhau. Kết quả thiết bị theo dõi đã ghi nhận được hàng nghìn vụ va chạm giữa các hạt proton mà các nhà khoa học gọi là các “vụ Big Bang” mini.

6. Chất gel mới chống virus HIV cho phụ nữ

Nghiên cứu của các nhà khoa học Nam Phi đã tìm ra cách hữu hiệu để giúp phụ nữ tránh được virus HIV. Kết quả thí nghiệm cho thấy loại chất đặc quánh (gel) microbicidal chứa chất kháng virus có khả năng chống lại HIV được thoa vào âm đạo trước khi bắt đầu quan hệ tình dục.

“Đây là lần đầu tiên có một công cụ hiệu quả mà phụ nữ có thể áp dụng để tự bảo vệ mình khỏi lây nhiễm HIV”, tiến sĩ Bruce Walker, thuộc trường đại học Y Harvard, đánh giá về kết quả nghiên cứu trên.

7. Ánh sáng ban đêm làm tăng nguy cơ béo phì



Các nhà khoa học thuộc trường Đại học Ohio (Mỹ) cho rằng những nơi nhiều ánh sáng vào buổi tối sẽ khiến cư dân ở khu vực này có xu hướng thức muộn hơn và ăn nhẹ trước khi đi ngủ. Thói quen này khiến lượng calo trong cơ thể bị dư thừa, dẫn tới béo phì.

Nghiên cứu được tiến hành trên chuột cho thấy rằng những con chuột được nuôi trong điều kiện nhiều ánh sáng thường ăn nhiều hơn những con chuột nuôi trong điều kiện ít ánh sáng. Đáng chú ý, những con chuột sống trong điều kiện nhiều ánh sáng tăng cân nhanh hơn 50% so với những con chuột sống trong điều kiện ít ánh sáng.

8. Phát hiện thiên hà có hình thủ kỳ lạ


Qua những hình ảnh gửi về từ kính thiên văn vũ trụ Spitzer của NASA, các nhà khoa học đã phát hiện thấy một hệ thiên hà có hình thủ rất kỳ lạ. Thiên hà bao gồm một điểm trung tâm nối hai ‘hòn đảo’ thiên hà với nhau. Đặc điểm của trung tâm kết nối này là phát ra ánh sáng rất mạnh, giống như một cây hải đăng trên biển.